'Mele oa hau o fetoha liphetoho tse ngata joalo ka lilemo, ho fetola hoo e ka bang karolo ea hau - ho tloha moriri, lipekere, letlalo, masapo, pelo, matšoafo le tse ling - le hore na u qala joaloka apole kapa pere,' mele oa hau o tla ba fetela ka nako. Ts'ebetso ena e bakoa ke lintho tse oelang likarolong tse peli tse kholo: tseo u ke keng ua li laola, le tseo u ka li khonang.
Ka ho khetheha, tekanyo eo sebōpeho sa 'mele e fetohang ka eona, e amana haholo le maemo a bophelo a kang boikoetliso, ho tsuba le lijo.
'Mele ea rona e entsoe ka likaroloana tse ngata, haholo-holo masapo, mesifa, mafura le metsi. Liphetoho tse entsoeng ka 'mele - ke hore, tekanyo e lekanyelitsoeng ea boima bo entsoeng ke e' ngoe le e 'ngoe ea likarolo tsena, hangata e etsahala ka lilemo-esita leha ho se na phetoho e akaretsang boima ba' mele.
Ka kakaretso, mafura a eketseha le boima ba mesifa, kapa mahlahahlaha a mahlahahlaha, le mesaletsa ea masapo e fokotseha ka lilemo.
Mafura
Palo ea 'mele oa motho o entsoeng ka mafura ke eona ntho e amehileng haholo ka lebaka la bothata bo ntseng bo eketseha ba botenya. Liphesente tse mafura tsa 'mele bakeng sa banna li tsoa ho 8-20% (lilemong tsa 20-39) le 11-22% (lilemo tse 40-59). Bakeng sa basali, likaroloana tsa mafura a 'mele li tsoa ho 21-33% (lilemo tse 20-39) le pakeng tsa 23-34% (lilemo tse 40-59). Lipalo tsena, tse phatlalalitsoeng ho American Journal of Clinical Nutrition , li thehiloe liphuthong tsa US National Institutes of Health (NIH) tsa mekhoa ea bophelo bo botle ba mmele pakeng tsa 19-25.
Kakaretso ea boima ba 'mele e fetoha ho ea ka palo ea lik'hilojule (matla) a sebelisoang . Haeba u ja ho feta kamoo o chesang kateng, u tla ba boima ka mor'a nako . Ntle le boikoetliso ba 'mele, boima bo joalo bo tla bolokoa' meleng oa hao e le mafura, ho e-na le mesifa, ho eketsa palo ea boima ba 'mele bo entsoeng ka mafura.
Ho fetoha ha 'mele ho ka fetola maruo ka nako, hobane mesifa e sebetsa ka mokhoa o feteletseng ho feta mafura a mafura,' me e chesa matla a mangata.
Sebaka sa mafura, hammoho le palo, hangata se fetoha ka lilemo. Basali, ho theoha ha litekanyetso tsa estrogen ho khaotsa ho ipolaea ho lumellana le phetoho ea mafura a karolo e ka tlaase ea 'mele ("pear" sebopeho), ho ea ho bohareng ba sebopeho ("apple"). "Mafura a" belly "a na le mafura a tlaase ka tlas'a letlalo la mpa, hammoho le mafura a bokellang likarolo tse pota-potileng, tse bitsoang visceral adipose tissue, ka hare ka mpeng. Mafura a belly a etsa sebōpeho se entsoeng ka apole se 'nileng sa amahanngoa le kotsi e phahameng ea lefu la pelo le lefu la tsoekere.
Ka mohlala, tlhahlobo ea 2008 ea bafuputsi ba NIH le Harvard University e ile ea sheba boitsebiso bo tsoang ho basali ba fetang 44 000 Thupelong ea Baoki bakeng sa Bophelo ka lilemo tse 16. E ile ea etsa qeto ea hore basali ba neng ba e-na le moelelo o moholo oa letheka ba ne ba ka 'na ba shoa ka lefu la pelo le kankere ho feta basali ba nang le mahlakore a manyenyane. Haholo-holo, basali ba nang le lesela boholo bo fetang boholo ba lisenthimithara tse 35 ba ne ba e-na le kotsing ea lefu la pelo le kankere ka makhetlo a mabeli, ho amana le basali ba nang le bophahamo ba maoto ba lisenthimithara tse 28.
Haufinyane tjena, tlhahlobo ea batho ba fetang 221 000 linaheng tse 17, e hatisitsoeng ho The Lancet , e fumanoe hore khatello ea mali, lipids le histori ea lefu la tsoekere li tšepahala ho feta sebōpeho sa 'mele, ha ho bolela esale pele lefu la pelo. Leha ho le joalo, li-NIH li khothalletsa hore ho se ke ha e-ba le moeli oa mahlakoreng ho feta boima ba lisenthimithara tse 35 ho basali; bakeng sa banna, ha ho na li-inches tse fetang 40.
Ho banna, ho theoha ha litekanyetso tsa testosterone ho ka 'na ha ama le ho aroloa ha mafura,' me mokokotlo oa hip o fokotseha ha banna ba ntse ba lekana.
Seo u ka se etsang : Boloka boima bo botle ha u ntse u hōla, ho thusa ho thibela ho bokella mafura bohareng ba hao. Mafura a mafura a mafura a mafura le a visceral a fokotseha ka ho ja le ho ikoetlisa.
Matšoao
Matšoao a masapo ke karolo ea 40-50% ea boima ba 'mele ho motho e moholo ea phetseng hantle . Ho lahleheloa ke mesifa le mesifa ea mesifa, kapa sarcopenia, ke phello ea ho hloka mesebetsi e thatafatsang mesifa ea hau ea mesifa. Bafuputsi ba bang ba hakanya selemo le selemo ho lahleheloa ke mesifa ea mesifa, ka mor'a lilemo tse 30. Kaha mesifa e chesa lik'hilojule tse ngata ho feta mafura, karolo e nyenyane ea mesifa 'meleng oa hau e na le moelelo oa boima ba hau le bophelo bo botle, hammoho le tahlehelo ea kakaretso matla, le bokooa bo eketsehileng.
Seo u ka se etsang : Lula u le mafolofolo 'me u kenyeletse ho ikoetlisa ka molao oa hau, e leng ho tla thusa ho boloka mesifa ea boima bophelong bohle ba hau. Esita le batho ba baholo lilemong tsa bo-80 le tse 90 ba bontšitsoe hore ba fumane matla ka koetliso e bonolo.
Tahlehelo ea Boima
Hase feela hore u ka ba le bophara bo bongata, empa u ka ba khutšoanyane ha u ntse u le lilemong. Maqhubu a etsa hoo e ka bang karolo ea 20 lekholong ea boima ba 'mele. Ka lebaka la liphetoho masapo, hammoho le mesifa le manonyeletso, ho lahleheloa ke bolelele ba lik'hilograma tse 1 ka lilemo tse 10 hangata ho etsahala, ka tahlehelo e potlakileng ka mor'a lilemo tse 70. Motho a ka 'na a lahleheloa ke pakeng tsa 1-3 bolelele ba lisenthimithara, ho feta bophelo ba bona bohle. Ena ke tšekamelo e fumanoang merabe eohle, le ka bobeli ba bong bo fapaneng, ho ea ka NIH.
Seo u ka se etsang : Matšoao a masapo a mmele a pota-potile lilemo tse ka bang 30, e ka 'na ea fokotseha - haholo-holo ho basali nakong ea pele ka mor'a ho khaotsa ho ipolaea - ho beha kotsing ea mafu a fokolisang masapo a kang osteopenia le lefu la osteoporosis. Fokotsa ho lahleheloa ke masapo ka ho qoba ho tsuba, ho ja khalsiamo e lekaneng, le ho kenyelletsa litlhoko tsa boima bo kang ho koetlisoa le ho tsamaea moralong oa mosebetsi oa hau.
Lipatlisiso tse ling li ntse li tsoela pele ho fumana hore na liphetoho tse entsoeng ka 'mele li ama bophelo joang, le hore na libopeho tsa' mele li ka fetoha joang ka lilemo, har'a merabe e sa tšoaneng. Ho ntse ho le joalo, hopola hore liphetoho tse kholo tsa sebōpeho sa 'mele li ke ke tsa qojoa haeba u ntse u tsoela pele ho ikoetlisa, u je lijo tse nepahetseng le ho tlohela koae.
Lisebelisoa:
Liphetoho tse tsofetseng 'meleng. ADAM Medical Encyclopedia.
Ho lekanyetsa kotsi ea Boima ba 'mele le Bophelo ba Hao. Mokhatlo oa National Heart Lung le Blood Institute. Lethathamo la litaba tsa sechaba. http://www.nhlbi.nih.gov/health/public/heart/obesity/lose_wt/risk.htm
Cuilin Zhang et al. "Botenya ba 'Meleng le Kotsing ea Mabaka' ohle, Lipelo Tsa Motsoako le Bophelo ba Kankere. Ho potoloha : 2008; 117: 1658-1667.
http://circ.ahajournals.org/content/117/13/1658.full
Gallagher et al. Mafura a 'mele a nang le bophelo bo botle ke mokhoa oa ho hlahisa tataiso e thehiloeng molaong oa boima ba' mele. Am J Lijoana tsa Mmele. 2000 Sep; 72 (3): 694-701.
http://www.ajcn.org/content/72/3/694.long
Marie-Pierre St-Onge le Dympna Gallagher. "Boikarabelo ba 'mele bo fetoha ka botsofali: Lebaka kapa liphello tsa liphetoho ka tekanyo ea metabolism le li-oxidation tsa macronutrient?" Nutrition . 2010 February; 26 (2): 152-155. doi: 10.1016 / j.nut.2009.07.004.
Ho fokola ha masapo: Peak Bone Mass ho Basali. Lethathamo la Boitsebiso ba Sechaba. http://www.niams.nih.gov/Health_Info/Bone/Osteoporosis/bone_mass.asp
Wormser, David et al. "Mekhatlo e arohaneng le e kopantsoeng ea tlhahiso ea 'mele le boima ba mpa le lefu la pelo: ts'ebetso e kopanetsoeng ea liphuputso tse 58 tsa lipatlisiso." Lancet , ISSN 0140-6736, 03/2011, Buka ea 377, Senyesemane 9771, maq. 1085 - 1095.